Elvanse (lisdeksamfetamina) to długo działający lek pobudzający na ADHD. W Polsce jest zarejestrowany dla dzieci od 6. roku życia, jeśli metylofenidat nie przyniósł oczekiwanych korzyści, oraz dla dorosłych. Jest dostępny w aptekach stacjonarnych w sześciu dawkach od 20 do 70 mg, wyłącznie na receptę Rpw. NFZ go nie refunduje, a opakowanie 30 kapsułek kosztuje orientacyjnie 300–450 zł. Za granicą ten sam lek sprzedaje się pod nazwą Vyvanse.
📌 Najważniejsze w skrócie
- Lisdeksamfetamina jest prolekiem: sama nie działa, a organizm przekształca ją w d-amfetaminę. Efekt utrzymuje się 13–14 godzin po jednej porannej dawce.
- W Polsce obowiązuje pozwolenie z 28 maja 2024 r. (dawki 20, 30, 40, 50, 60 i 70 mg). Od tego czasu dorośli z ADHD należą do zarejestrowanych wskazań.
- Od 4 czerwca 2025 r. Elvanse ma kategorię dostępności Rpw, bo lisdeksamfetamina trafiła do grupy psychotropowej II-P.
- Brak refundacji dla dzieci i dorosłych. Pacjent płaci pełną cenę, ok. 300–450 zł za miesiąc leczenia.
- W porównaniu z metylofenidatem: u dorosłych dowody lekko przemawiają za amfetaminami, a u dzieci metylofenidat pozostaje lekiem pierwszego wyboru.
Z tego artykułu dowiesz się
- Jak działa lisdeksamfetamina i dlaczego ma postać proleku
- Czym Elvanse różni się od Vyvanse i skąd w wyszukiwarce „elvance 20mg”
- Jaki jest status Elvanse w Polsce w 2026 r.: rejestracja, kategoria Rpw, refundacja, import docelowy
- Ile kosztuje Elvanse i jak zdobyć receptę, także przez teleporadę
- Jak lisdeksamfetamina wypada na tle metylofenidatu pod względem skuteczności, czasu działania i działań niepożądanych
Czym jest Elvanse (lisdeksamfetamina)?
Elvanse to nazwa handlowa leku zawierającego dimezylan lisdeksamfetaminy. Producentem jest Takeda, a lek ma kod ATC N06BA12 (sympatykomimetyki o działaniu ośrodkowym). Lisdeksamfetamina powstaje przez chemiczne połączenie d-amfetaminy z aminokwasem L-lizyną. Takie połączenie jest nieaktywne, dopóki organizm go nie rozłoży. Farmakolodzy nazywają taką substancję prolekiem. Od tego rozwiązania zależy niemal wszystko, co wyróżnia Elvanse: długi czas działania, łagodny początek i trudniejsze nadużywanie niż w przypadku „zwykłej” amfetaminy.
W praktyce Elvanse jest trzecim stymulantem, po który sięga się w ADHD, obok metylofenidatu o krótkim i przedłużonym uwalnianiu. Szerzej o obu grupach leków piszemy w artykule stymulanty i niestymulanty w ADHD — porównanie.
Dawki Elvanse i ich odpowiednik w deksamfetaminie
Charakterystyka Produktu Leczniczego (ChPL) podaje, ile deksamfetaminy odpowiada każdej mocy kapsułki. To przydatne przy porównywaniu z preparatami amfetaminy stosowanymi za granicą.
| Kapsułka Elvanse | Odpowiednik deksamfetaminy | Rola w leczeniu |
|---|---|---|
| 20 mg | 5,9 mg | Alternatywna, niższa dawka startowa |
| 30 mg | 8,9 mg | Standardowa dawka początkowa |
| 40 mg | 11,9 mg | Stopień pośredni przy zwiększaniu dawki |
| 50 mg | 14,8 mg | Częsta dawka podtrzymująca |
| 60 mg | 17,8 mg | Stopień pośredni |
| 70 mg | 20,8 mg | Maksymalna zalecana dawka dobowa |
Frazę „elvance 20mg” ludzie często wpisują w wyszukiwarkę z literówką. Chodzi o najmniejszą kapsułkę Elvanse 20 mg, której w Polsce długo nie było. Pojawiła się dopiero z nowym pozwoleniem z 2024 r. Wcześniej zarejestrowane były tylko moce 30, 50 i 70 mg.
Elvanse a Vyvanse — ten sam lek, różne rynki
Vyvanse to nazwa tej samej lisdeksamfetaminy używana m.in. w USA i Kanadzie. Tam lek został zatwierdzony w 2007 r. i ma dodatkowe wskazanie: zaburzenie z napadami objadania się (BED) u dorosłych. W Europie ten sam produkt sprzedaje się głównie jako Elvanse, a w Polsce jego wskazania ograniczają się do ADHD. Zapytanie „vyvanse polska” oznacza więc w praktyce pytanie o Elvanse. Opakowanie Vyvanse z zagranicy nie jest w Polsce produktem dopuszczonym do obrotu i żadna apteka nie wyda go na polską receptę.
Jak działa lisdeksamfetamina?
Lisdeksamfetamina po połknięciu szybko wchłania się z jelita, prawdopodobnie przy udziale transportera peptydów PEPT1. Nie wiąże się jednak z receptorami ani transporterami w mózgu. Działa dopiero wtedy, gdy erytrocyty odetną od niej L-lizynę i uwolnią d-amfetaminę. Czerwone krwinki mają duże możliwości metaboliczne, a przemiana odbywa się bez udziału cytochromu P450. Stężenie d-amfetaminy rośnie więc stopniowo, bez gwałtownego skoku. D-amfetamina zwiększa uwalnianie dopaminy i noradrenaliny z zakończeń nerwowych i hamuje ich wychwyt zwrotny. Wzmacnia to działanie sieci kory przedczołowej odpowiedzialnych za uwagę i hamowanie impulsów.
Mechanizm krok po kroku
Poniżej droga od kapsułki do efektu klinicznego według danych farmakokinetycznych z ChPL.
- Wchłanianie: nieaktywna lisdeksamfetamina przechodzi z jelita do krwi. Jej stężenie jest najwyższe po ok. 1 godzinie.
- Aktywacja w erytrocytach: hydroliza rozkłada cząsteczkę na d-amfetaminę i L-lizynę. Okres półtrwania samej lisdeksamfetaminy zwykle nie przekracza godziny.
- Szczyt d-amfetaminy: maksymalne stężenie pojawia się po ok. 3,5 godziny u dzieci i ok. 3,8 godziny u dorosłych na czczo. Tłusty posiłek opóźnia je o mniej więcej godzinę, ale nie zmniejsza ilości wchłoniętego leku.
- Działanie w mózgu: d-amfetamina zwiększa ilość dopaminy i noradrenaliny w synapsach kory przedczołowej i prążkowia.
- Eliminacja: okres półtrwania d-amfetaminy wynosi ok. 11 godzin. Ok. 96% dawki wydala się z moczem.
Parametry farmakokinetyczne
Te liczby wyjaśniają, dlaczego Elvanse przyjmuje się raz dziennie rano, a nie „na żądanie”.
| Parametr | Wartość | Znaczenie praktyczne |
|---|---|---|
| Tmax lisdeksamfetaminy | ok. 1 h | Prolek szybko się wchłania, ale jeszcze nie działa |
| Tmax d-amfetaminy | 3,5–3,8 h (4,7 h po tłustym posiłku) | Łagodne „wejście” leku |
| T½ d-amfetaminy | ok. 11 h | Długie działanie, ryzyko bezsenności przy późnej dawce |
| Czas efektu w badaniach | 13 h (dzieci), 14 h (dorośli) | Obejmuje szkołę lub pracę i popołudnie |
| Metabolizm przez CYP450 | nie (prolek) | Mniej interakcji na etapie aktywacji |
Czy Elvanse jest dostępne w Polsce w 2026 roku?
Tak. Wrześniowy wpis w Rejestrze Produktów Leczniczych (stan na 2026 r.) obejmuje sześć mocy Elvanse, od 20 do 70 mg. Pozwolenia mają numery 28422–28427, zostały wydane w procedurze wzajemnego uznania (MRP) i są ważne do 28 maja 2029 r. Te daty często się mylą, bo lek miał w Polsce dwie rejestracje. Pierwsza, z 31 lipca 2017 r., obejmowała tylko kapsułki 30, 50 i 70 mg. Jej wskazania ograniczały się do dzieci po nieudanym leczeniu metylofenidatem, a u dorosłych dopuszczały jedynie kontynuację leczenia rozpoczętego w dzieciństwie. Mimo formalnej rejestracji leku przez lata nie było w regularnej sprzedaży i pacjenci korzystali z importu docelowego. Pełny przegląd opcji zebraliśmy w tekście o dostępności Elvanse w Polsce.
Kalendarium: od importu docelowego do apteki
Najważniejsze decyzje regulacyjne, które ukształtowały obecny status leku.
| Data | Wydarzenie |
|---|---|
| 31.07.2017 | Pierwsze polskie pozwolenie (30/50/70 mg), wskazanie: dzieci po niepowodzeniu metylofenidatu |
| do 2024 | Lek sprowadzany w ramach importu docelowego; MZ wydaje indywidualne zgody na refundację |
| 2023 | Pozytywna Rekomendacja Prezesa AOTMiT nr 69/2023 w sprawie zgody na refundację importowanego Elvanse |
| 28.05.2024 | Nowe pozwolenie: 6 mocy (20–70 mg), wskazanie rozszerzone na dorosłych |
| przełom 2024/2025 | Elvanse pojawia się w regularnej dystrybucji aptecznej |
| 22.05.2025 | Lisdeksamfetamina w grupie II-P (Dz.U. 2025 poz. 598) |
| 04.06.2025 | Decyzja Prezesa URPL: zmiana kategorii dostępności z Rpz na Rpw |
| 18.06.2026 | Ostatnia aktualizacja tekstu ChPL |
Czy import docelowy Elvanse jest jeszcze potrzebny?
Import docelowy służy do sprowadzania leków, których w Polsce nie ma w obrocie. Elvanse jest dziś zarejestrowane i dostępne w hurtowniach, więc ta ścieżka w praktyce straciła znaczenie. Wyjątkiem mogłaby być długotrwała niedostępność konkretnej dawki. Pozostało jednak odczuwalne dla pacjentów następstwo zmiany: w erze importu docelowego MZ wydawało indywidualne zgody na refundację sprowadzanego leku. Po wejściu Elvanse do zwykłej sprzedaży ta droga się zamknęła, a nowego wniosku refundacyjnego nie złożono. Dlatego „nowy lek na ADHD w Polsce” okazał się łatwiej dostępny, ale dla części rodzin droższy.
Recepta na Elvanse — dlaczego Rpw i jak ją dostać?
Do maja 2025 r. lisdeksamfetamina nie figurowała w polskim wykazie substancji psychotropowych. Paradoksalnie Elvanse miało więc łagodniejszą kategorię (Rpz, lek do zastrzeżonego stosowania) niż metylofenidat. Rozporządzenie Ministra Zdrowia z 30 kwietnia 2025 r. dopisało lisdeksamfetaminę do grupy II-P. 4 czerwca 2025 r. Prezes URPL zmienił kategorię wszystkich sześciu mocy Elvanse na Rpw. Od tego czasu obowiązują te same zasady co przy metylofenidacie: elektroniczna recepta, ważna 30 dni, realizowana wyłącznie w aptece stacjonarnej. Szczegóły formalne opisujemy w FAQ czy Elvanse wymaga recepty Rpw.
Kto może przepisać Elvanse?
ChPL wymaga, by leczenie rozpoczynał i nadzorował specjalista doświadczony w leczeniu zaburzeń zachowania. W praktyce jest to psychiatra dzieci i młodzieży albo psychiatra dorosłych. Przed pierwszą receptą lekarz powinien:
- zmierzyć ciśnienie tętnicze i tętno, a u dzieci także wzrost i masę ciała (siatki centylowe),
- zebrać wywiad kardiologiczny, w tym o nagłych zgonach sercowych w rodzinie,
- ocenić ryzyko nadużywania i uzależnień,
- u dorosłych potwierdzić, że objawy ADHD występowały już w dzieciństwie (dokumentacja lub ustrukturyzowany wywiad),
- stwierdzić ADHD co najmniej umiarkowane, z zaburzeniem funkcjonowania w dwóch lub więcej obszarach życia.
Cały proces od diagnozy do pierwszej recepty opisujemy w poradniku jak dostać receptę na leki na ADHD.
Elvanse — recepta online: co jest realne?
Wpisując „elvanse recepta online”, ludzie zwykle liczą na receptomat. Taka droga nie istnieje. Przy lekach z grup II-P lekarz musi przed każdą receptą sprawdzić historię wystawionych i zrealizowanych recept pacjenta. Może to zrobić podczas wizyty stacjonarnej albo teleporady. Receptę bez ponownego badania wolno wystawić tylko w ramach kontynuacji leczenia, jeśli ostatnie badanie odbyło się mniej niż 3 miesiące wcześniej. Teleporada u psychiatry, który prowadzi pacjenta, jest więc legalna, ale formularz online bez rozmowy z lekarzem już nie. Pod koniec 2025 r. MZ dodatkowo zaostrzyło zasady zdalnego wystawiania recept na część substancji kontrolowanych. Warto zapytać lekarza, jak te przepisy dotyczą konkretnej sytuacji.
Ile kosztuje Elvanse i czy jest refundowane?
Elvanse nie ma refundacji w żadnej grupie wiekowej. Wykaz leków refundowanych obejmuje wyłącznie preparaty metylofenidatu i atomoksetyny, i to tylko u dzieci i młodzieży. Ministerstwo Zdrowia deklarowało w połowie 2025 r., że nie prowadzi prac nad refundacją leków na ADHD dla dorosłych. Jako powód podało m.in. brak wniosków od producentów, a poprzednie postępowanie w sprawie Elvanse zakończyło się w marcu 2023 r. Ponieważ lek nie jest refundowany, apteka sama ustala marżę i ceny w różnych aptekach mogą się mocno różnić. Porównanie cen wszystkich leków na ADHD znajdziesz w zestawieniu leki na ADHD dla dorosłych — nazwy i ceny.
Miesięczny koszt w praktyce
Elvanse przyjmuje się jedną kapsułkę na dobę, więc opakowanie 30 sztuk wystarcza na mniej więcej miesiąc. Ceny kolejnych dawek w bazach są zbliżone, dlatego zwiększenie dawki nie musi podnosić kosztu.
| Pozycja | Orientacyjny koszt |
|---|---|
| Elvanse, 30 kapsułek (dowolna moc) | 300–450 zł |
| Rok leczenia (12 opakowań) | ok. 3 600–5 400 zł |
| Wizyta kontrolna u psychiatry prywatnie | zwykle 150–300 zł |
| Metylofenidat dla porównania, dorosły | ok. 80–350 zł / mies. |
Kapsułek nie należy dzielić, a dawka nie może być mniejsza niż jedna kapsułka na dobę. „Oszczędzanie” przez przyjmowanie leku co drugi dzień nie ma uzasadnienia w ChPL. Takie zmiany warto omówić z lekarzem.
Lisdeksamfetamina vs metylofenidat — co mówią badania?
To najczęstsze pytanie pacjentów, którzy już biorą Medikinet albo Concertę. Badania nie dają prostej odpowiedzi „lepszy / gorszy”, pokazują za to wyraźny wzór zależny od wieku. Największa metaanaliza sieciowa (Cortese i wsp., Lancet Psychiatry 2018) objęła ponad sto randomizowanych badań. Po zestawieniu skuteczności i tolerancji jej autorzy uznali metylofenidat za preferowany lek pierwszego wyboru u dzieci i młodzieży, a amfetaminy, w tym lisdeksamfetaminę, u dorosłych. Brytyjskie wytyczne NICE (NG87) przyjmują tę samą logikę. U dzieci zaczyna się od metylofenidatu, a lisdeksamfetaminę rozważa po nieudanej próbie. Dorosłym od początku proponuje się lisdeksamfetaminę albo metylofenidat. Profil metylofenidatu, w tym różnice między Medikinetem a Concertą, omawiamy w artykule metylofenidat — Ritalin, Concerta, Medikinet.
Wyniki badań bezpośrednio porównujących oba leki
Poniżej badania opisane w ChPL Elvanse, w których metylofenidat był aktywnym komparatorem.
| Badanie | Populacja | Wynik |
|---|---|---|
| SPD489-325 (7 tyg.) | 336 dzieci i nastolatków, 6–17 lat | Odpowiedź na leczenie: 83,7% (LDX) vs 68,2% (MPH) vs 22,6% (placebo); badanie nie było zaprojektowane do bezpośredniego porównania leków |
| SPD489-405 (8 tyg., dawka dobierana) | Młodzież 13–17 lat | Brak istotnej przewagi lisdeksamfetaminy nad metylofenidatem OROS (Concerta) |
| SPD489-406 (6 tyg., dawki wymuszone) | Młodzież 13–17 lat | Lisdeksamfetamina 70 mg skuteczniejsza niż metylofenidat OROS 72 mg |
Wniosek jest taki, że przy starannie dobranej dawce różnica między lekami bywa mała. Przewaga lisdeksamfetaminy pojawia się zwykle przy najwyższych dawkach. Nie warto więc zmieniać dobrze działającego metylofenidatu tylko dlatego, że Elvanse jest „nowsze”.
Czas działania i profil dnia
Tu różnica jest wyraźniejsza niż w samej skuteczności. Jedna poranna kapsułka Elvanse daje w badaniach 13–14 godzin działania bez dawki przypominającej. Metylofenidat IR działa 3–4 godziny, a postacie o przedłużonym uwalnianiu (Medikinet CR, Concerta) ok. 8–12 godzin. Dłuższe działanie ma też minusy. Lek utrudnia zasypianie, a jego pory przyjmowania nie da się tak łatwo „przesunąć” jak dawki metylofenidatu IR.
Za lisdeksamfetaminą
- Jedna dawka na 13–14 h, bez dawki w szkole czy pracy
- Łagodny początek i koniec działania (prolek)
- Trudniejsza do nadużycia donosowo lub dożylnie niż amfetamina natychmiastowego uwalniania
- Silne dowody u dorosłych (metaanaliza 2018)
Za metylofenidatem
- Refundowany u dzieci i młodzieży, tańszy u dorosłych
- Więcej postaci i dawek (IR, CR, OROS), łatwiej dopasować
- Lek pierwszego wyboru u dzieci według wytycznych
- Krótsze działanie ułatwia sen i elastyczne dawkowanie
Działania niepożądane Elvanse — czym różnią się od metylofenidatu?
Profil działań niepożądanych lisdeksamfetaminy jest typowy dla psychostymulantów. Najlepiej traktować go jako wariant znany z metylofenidatu, a nie coś zupełnie nowego. ChPL wymienia jako bardzo częste (u co najmniej 1 na 10 pacjentów) zmniejszenie łaknienia, bezsenność, suchość w jamie ustnej, ból głowy, ból w nadbrzuszu i spadek masy ciała. U dorosłych częściej niż u dzieci występują przyspieszone tętno, kołatanie serca, nadmierne pocenie, bruksizm, obniżenie libido i zaburzenia erekcji. U dzieci częściej zgłaszano tiki i agresję. Dłuższe działanie leku oznacza w praktyce, że zaburzenia snu i brak apetytu przy kolacji zdarzają się częściej niż przy krótko działającym metylofenidacie. Przegląd sposobów radzenia sobie z tymi objawami zebraliśmy w artykule o skutkach ubocznych leków na ADHD.
Kontrole w trakcie leczenia
ChPL określa minimalny zakres monitorowania. To także dobra lista kontrolna na wizytę.
| Co kontrolować | Jak często | Dlaczego |
|---|---|---|
| Ciśnienie i tętno | po każdej zmianie dawki i co najmniej co 6 miesięcy | Stymulanty podnoszą ciśnienie i przyspieszają tętno |
| Masa ciała (dorośli) | regularnie | Spadek apetytu i masy ciała |
| Wzrost, masa ciała, apetyt (dzieci) | co najmniej co 6 miesięcy, siatki centylowe | Ryzyko spowolnienia wzrastania |
| Stan psychiczny | na każdej wizycie | Lęk, drażliwość, rzadko objawy psychotyczne lub mania |
| Zasadność leczenia | co najmniej raz w roku | Ocena, czy lek nadal jest potrzebny |
Dla kogo jest Elvanse, a kto nie powinien go przyjmować?
Wskazania Elvanse w Polsce są węższe, niż sugerują fora internetowe. U dzieci od 6. roku życia lek jest zarejestrowany tylko wtedy, gdy wcześniejsze leczenie metylofenidatem nie przyniosło oczekiwanych korzyści. Nie jest więc lekiem „na start”. U dorosłych warunkiem jest ADHD co najmniej umiarkowane, z objawami potwierdzonymi w dzieciństwie. Nie stosuje się go u dzieci poniżej 6 lat. W praktyce psychiatrzy najczęściej rozważają Elvanse w kilku typowych sytuacjach, opisanych poniżej. Jak lekarze wybierają leki u najmłodszych, wyjaśniamy w tekście o lekach na ADHD u dzieci.
Typowe sytuacje, w których lekarz rozważa Elvanse
- Metylofenidat działa za krótko: działanie kończy się po południu, a potrzeba go także wieczorem, np. do nauki, opieki nad dziećmi albo jazdy samochodem.
- Wyraźne „odbicie” (rebound): drażliwość i nasilenie objawów, gdy metylofenidat przestaje działać.
- Brak odpowiedzi lub nietolerancja metylofenidatu mimo prób z różnymi postaciami i dawkami.
- Dorosły z dokumentacją ADHD z dzieciństwa, dla którego jedna dawka dziennie jest wygodniejsza.
Przeciwwskazania według ChPL
Elvanse nie wolno stosować w następujących sytuacjach:
- Nadwrażliwość na aminy sympatykomimetyczne lub składniki kapsułki.
- Przyjmowanie inhibitorów MAO obecnie lub w ciągu ostatnich 14 dni (ryzyko przełomu nadciśnieniowego).
- Nadczynność tarczycy, niezależnie od nasilenia.
- Stany przebiegające z pobudzeniem.
- Jawne klinicznie choroby układu sercowo-naczyniowego i zaawansowana miażdżyca.
- Umiarkowane lub ciężkie nadciśnienie tętnicze.
- Jaskra.
- Guz chromochłonny.
Ostrożności wymagają dodatkowo: uzależnienia w wywiadzie, choroba afektywna dwubiegunowa, psychozy, tiki, padaczka i ciężka niewydolność nerek (wtedy maksymalnie 50 mg na dobę). Leku nie stosuje się podczas karmienia piersią, a w ciąży decyzję podejmuje lekarz po ocenie ryzyka. Jeśli stymulanty są przeciwwskazane, alternatywą bywa niestymulant, np. atomoksetyna (Strattera).
Jak dawkuje się Elvanse?
Schemat dawkowania jest prosty, ale ChPL wyraźnie zaznacza, że dawkę dobiera się indywidualnie i stopniowo. Leczenie zaczyna się od 30 mg raz na dobę rano. Jeśli lekarz uzna to za właściwe, może zacząć od 20 mg. Dawkę zwiększa się o 10 lub 20 mg nie częściej niż raz w tygodniu, do najmniejszej skutecznej, maksymalnie 70 mg na dobę. Jeśli miesiąc po ustaleniu optymalnej dawki nie ma poprawy, leczenie należy przerwać. Kapsułkę można połknąć w całości albo otworzyć i wymieszać zawartość z jogurtem, wodą lub sokiem pomarańczowym. To ułatwienie dla dzieci i osób, które nie lubią połykać kapsułek.
Najczęstsze błędy przy przyjmowaniu
- Dawka po południu: przez długi okres półtrwania d-amfetaminy sen zostaje zaburzony. Pominiętą dawkę pomija się i wraca do schematu następnego dnia.
- Dzielenie zawartości kapsułki: ChPL tego zabrania, bo dawkę zmienia się wyłącznie przez zmianę mocy kapsułki.
- Łączenie z napojami energetycznymi i dużą ilością kawy: nasila tachykardię, niepokój i bezsenność.
Mity o Elvanse
Wokół lisdeksamfetaminy narosło sporo mitów, podsycanych przez fora i porównania z amfetaminą „z ulicy”. Część z nich straszy bez powodu, a część obiecuje zbyt wiele. Oba rodzaje prowadzą do złych decyzji: odrzucenia skutecznego leczenia albo prób zdobycia leku poza systemem.
| Mit | Rzeczywistość |
|---|---|
| „Elvanse to po prostu amfetamina” | Działa przez d-amfetaminę, ale jako prolek aktywuje się stopniowo we krwi. Dawka terapeutyczna (np. 30 mg ≈ 8,9 mg deksamfetaminy) i nadzór lekarski to coś innego niż nielegalne substancje. |
| „Elvanse jest refundowane dla dzieci jak Medikinet” | Nie. Refundowane są tylko metylofenidat i atomoksetyna u dzieci i młodzieży. |
| „To nowy, lepszy lek, który zastąpi metylofenidat” | Lisdeksamfetamina jest na rynku od 2007 r. Przy dobrze dobranej dawce różnice w skuteczności są często niewielkie. |
| „Receptę na Elvanse dostanę online bez wizyty” | Rpw wymaga oceny lekarza i sprawdzenia historii recept. Legalna jest tylko teleporada w ramach prowadzonego leczenia. |
| „Prolek nie uzależnia” | Ryzyko jest mniejsze niż przy amfetaminie natychmiastowego uwalniania, ale nie zerowe. Dlatego lek jest w grupie II-P. |
Porównaj wszystkie leki na ADHD
Zanim porozmawiasz z psychiatrą o zmianie leczenia, sprawdź, czym różnią się metylofenidat, lisdeksamfetamina i atomoksetyna.
Stymulanty vs niestymulanty →Warto zapamiętać
- Elvanse ma w Polsce od 28.05.2024 r. pozwolenie na 6 mocy (20–70 mg) i jest zarejestrowane także dla dorosłych z ADHD
- Od 4 czerwca 2025 r. lek wydaje się na receptę Rpw (grupa II-P), wyłącznie w aptece stacjonarnej
- Brak refundacji. Miesiąc leczenia kosztuje ok. 300–450 zł, a ceny w aptekach się różnią
- U dzieci pierwszym wyborem pozostaje metylofenidat, a u dorosłych lisdeksamfetamina ma bardzo mocne dowody skuteczności
- Największa praktyczna różnica wobec metylofenidatu to czas działania (13–14 h), a nie siła działania. To także główne źródło problemów ze snem